Şan Eğitimi ve Piyano Eğitimi Eğitmenimiz

Şan Eğitimi ve Şan Dersleri Hakkında

Sorularımızı değerli hocamız sanatçı Ülkü Aşaröz cevapladı.

Şan eğitiminin kapsamı nedir? Öğrenci şan derslerinde ne kazanır?

Tıpkı parmak izimiz gibi insan sesi de kişiye özel bir imzadır. Bizi doğrudan yansıtan böyle bir özelliğimizi yakından tanıyıp, yetkin bir şekilde kullanabilmeyi kim istemez?

Şan eğitiminin amaçlarını şu şekilde özetleyebiliriz:

  • Sesimizin ve ses organlarımızın çalışma mekanizmasını öğrenmek ve geliştirmek.
  • Doğamızdan uzaklaşmamız ve bilgisizliğimiz sonucu ses tellerimizi yanlış kullanmamız kaynaklı sağlık ve iletişim problemlerimizi ortadan kaldırmak.

Bir sanat eğitmeni ve sanatçı olarak öğrencinin neyi neden yaptığını bilmesi ve zihnini meşgul eden sorulara cevap bulması çok önemli. Sesin doğru kullanımı ve doğru tekniklerin öğrencide yer etmesi için piyano başı egzersizleri ve doğal nefes teknikleri de çok önemli. Diyafram nefesi burada devreye giriyor.

Diyafram Nefesi

Ülkü Aşaröz'ün son single parçası Hesapta Aşk

Ülkü Aşaröz’ün son single parçası Hesapta Aşk

Diyaframı güçlü bir şekilde kullanabilmek sadece şan öğrencileri ve müzisyenler için değil tiyatrocular, sahne sanatları ile ilgilenen kişiler, öğretmenler, iletişimciler, kısacası kendini etkili bir şekilde ifade etmek isteyen tüm meslek sahipleri için elzem olan bir beceri. Dar alana hapsettiğimiz sıkıntılı nefesler ile hem çalışma hayatımız hem sağlığımız hem de enerjimiz kısıtlanmakta.

Ayrıca artık hemen herkesten duyduğumuz halsizim, enerjim yok, bu tempoya yetişemiyorum, kendimi tükenmiş hissediyorum cümlelerinin ardında doğru nefesten mahrum olmak yatıyor. Dolayısıyla şan dersinde öğrenilen nefes teknikleri, öğrenciyi bu yüksek ve doğal enerjiye taşıyan önemli temel adımlar atıyor. Burada şunu da vurgulamak istiyorum, şan eğitimi verecek olan kişinin uzman kişi olması gerekir. Hem öğrencinin zihin durumuna katkı sağlayacak bir tutumu ve olgunluğu olmalı, hem de kullandığı enstrümana ve aynı zamanda ses tekniklerine tam olarak hakim olmalı. Aksi takdirde kötü sonuçlar yaşanabilir.

Şan eğitiminin kapsama alanına karın kasları da giriyor. Diyafram ve nefes çalışmaları ile öğrenci karın kaslarını daha da iyi hissediyor. İlk birkaç derste fonetik ve artikülasyon diye tabir ettiğimiz; konuşmada ya da şarkı söyleme sırasında, dudak hareketlerinin ne kadar önemli olduğunu ve dil tembelliğinin başımıza ne dertler açtığını fark edebiliyor ve düzeltiyoruz . Sesin güzel ve güçlü çıkmasının insana kazandırdığı öz güven ve motivasyonu şan dersleri ile geliştiriyoruz. Bu altyapı üzerine öğrenci için özel olarak oluşturulan bir repertuvar ile kazanılan becerileri gerçeğe dönüştürmek derslerin en heyecan verici kısmı.

Ülkü Aşaröz Drama ve Şan Eğitmeni

Ülkü Aşaröz Hocamız ve Drama Öğrencileri

Amatör olarak sahne alıyorum. Kendimi geliştirmek istiyorum. Ne yapabilirim?

Amatör ruh bir işe yaklaşmak başlangıç için çok güzel. Ancak sahne hata kabul etmiyor. Size eşlik eden orkestraya ve sizi dinleyen ve izleyen seyirciye karşı bir sorumluluğunuz var.

Sahneye çıkan herkes gibi başarılı olmak ve övgü toplamak istersiniz ancak bunun hak ediş ve emekle mümkün olduğunu bilmeniz gerekir. Sahne sanatları branşı ne olursa olsun hem disiplin hem sevgi işidir ve hatta bence aşk işidir. İyi bir şarkıcı olmak tesadüfe bağlı olamaz. İyi bir şarkıcı polifonik algılamayı ve düşünmeyi bilir ve uygular. Polifoni çok seslilik demektir.

Sahne ortamında hem orkestrayı duymanız hem seyirciye hakim olmanız hem de önünüzdeki parçanın sözlerini iyi bilip, anlam ve söyleyiş olarak anlaşılır olmanız gerekir. Orkestra ile ahengi ve ritmi yakalamanız, kaçırmamanız ancak improvizasyonlara da hazırlıklı olabilmeniz önemlidir. Bunların hepsi bir bütün teşkil eder. Bu sebeple şarkıcı olmak çok sesli bir algı gerektirir ve kendinizi geliştirip yetiştirdiğinizde bu iş büyük bir keyfe dönüşür.

Şunu da vurgulamak isterim; ses oktavınızın genişliği ve ses tekniklerini bilmeniz sizi iyi bir şarkıcı yapmaya yetmeyecektir. Küçük bir ses aralığında muazzam incelikler sergileyerek, duyguyu dinleyen kulaklara bir ziyafetmişçesine sunabilen pek çok usta şarkıcı vardır. Marifet sesiniz, ruhunuz ve duruşunuzla bir aura oluşturabilmekte…

Bir şarkıcı ya da sahne insanı olarak performansımı destekleyebilecek aktiviteler neler olabilir?

Güçlü bir bünyeye ve dengeli bir zihne sahip olmanız önemlidir. Duygusal sağlığınızı ve düşüncelerinizi belli bir hakimiyette tutmanız gerekli çünkü düşüncelerin hücum ettiği gergin bir zihin ve kasılmış bir bedenle sahnede yetkin ve özgün bir performanstan bahsetmek olası değil. Meditatif çalışmalar, gevşeme egzersizleri, haftanın belirli günleri yapılan spor ya da doğa aktiviteleri sizi zinde tutar ve sahnede rahat olabilmenize katkı sağlar. Bunun dışında nasıl bir enstrümanın akordu yapılıyorsa konser öncesi yada icra öncesi sesiniz ve nefesiniz için yapacağınız egzersizlerle sizin de akort yapmanız gerekir.

Akortsuz sahneye çıkılmaz, olmazsa olmazlardan biri budur.

Müzik kulağımı geliştirmek için neler yapabilirim?

Öncelikle müzik kalitesi yüksek eserler, şarkılar, türküler dinleyebilirsiniz. İyi bir dinleyici olmak insanı birikim sahibi yapar. Cepleriniz zenginliklerle dolu olursa sunmak, paylaşmak kolaydır. Müzik zevkinizi geliştirmelisiniz. Neyi dinlediğinize ve dinlediklerinizin size ne kattığına bakmalısınız. Bu birikim üzerine alacağız ses ve kulak eğitimi sizi geliştirecektir.

Kulağı geliştirmenin en sağlam yolu bir enstrüman çalmaktır. Enstrüman öğrenmek duyuşunuzu, söyleyişinizi ve müzikal yolculuğunuzu müthiş şekilde hızlandırabilir.

Sahne almak için şan eğitimi

Sahneye çıkmadan önce kendinizi nasıl yetiştirebilir ve hazırlayabilirsiniz?

Şan eğitimi almış bir şarkıcının avantajları nelerdir? Sahnede şan eğitimi almış şarkıcıyı kolayca fark edebiliyor musunuz?

Çok güzel bir soru. Sahnede de var olmak bir seçimdir. Özen ister, disiplin ister. “Işık ışık” diye bahsedilen cazibe alanını oluşturabilmek ve seyircinin ilgisini üzerinizde tutabilmek için sahne duruşu ve sahne estetiği nedir, nasıl elde edilir gibi sorular üzerine düşünüp çalışmış olmak gerekir. Tabi ki şan eğitimi almış bir şarkıcı sahnede neyi nasıl yapacağını, ne giymesi gerektiğini, nasıl duracağını bilmesinin yanında bir söyleyiş rahatlığı da elde etmiştir…

Şarkıcı ve sanatçı adayı olarak bize tavsiye edeceğiniz sanatçılar, kitaplar veya filmler var mıdır?

Tabii ki feyzaldığımız pek çok değerli sanatçı var. Sanat dediğimizde insan ve insan psikolojisi devreye giriyor. Felsefe üzerine, semboller ve kavramlar üzerine okumak, düşünmek ve bakış açımızı genişletmek çok önemli bir basamaktır. Buralarda demnlenmeliyiz. Bu konularda heyecanla okuduğum ve hep başucumda eserleri bir dost gibi duran sanatçılar ve düşünler var. Karl Jung, Virginia Woolf, Alejandro Jodorowsky, Mevlana Celaleddin Rumi, Yunus Emre gibi. Çağdaş yazarlardan ve düşünürlerden Metin Bobaroğlu, Dücane Cündioğlu ve Sibel Atasoy. Bruce Lipton mesela, bir tıp adamıdır ama muhteşem kitapları vardır.

Amadeus: Mozart Hakkında Bir Film

1984 yapımı Wolfgang Amadeus Mozart ile Antonio Salieri’nin hikayesini anlatan Amadeus tam 8 dalda Oscar ödülü kazanmıştı, heyecanla izlenebilecek bir film.

Müzisyenlere gelirsek caz vokalllerden Ella Fitzgerald, Queen Freddie Mercury ve Shirley Bassey. Polifonik müzik dendiğinde ülkemin en güzel gruplarından biri M.F.Ö. Popun kralı Michael Jackson ve gelmiş geçmiş en büyük vokallerden Aretha Franklin. Loreena McKennitt mesela, kendi branşında sesini muhteşem kullanan, duygusunu dinleyiciye aktarabilen eserler hediye etmiştir bizlere… Ve tabii ki Cem Karaca, Barış Manço, Tanju Okan; onlar birer okuldur. Toprağımızdan yetişmiş büyük ozanlar Aşık Veysel, Muharrem Ertaş, Aşık Daimi, Ali Ekber Çiçek ve Neşet Ertaş gibi büyük isimler…

Film önerilerine gelirsek; Whiplash (genç bir müzisyenin tutkulu öyküsünü anlatan iyi bir film), Aşıklar Şehri (yönetmen Damien Chazelle), Sefiller (Tom Hooper), Damdaki Kemancı (Norman Jewison), Hair müzikali, Operadaki Hayalet, Ölü Gelin (Tim Burton), Frida ve Amadeus.

Kaliteli eserleri dinlemek, müzikal filmleri izlemek, okumak, sanat aktivitelerini takip etmek ve araştırmak bizi besler ve geliştirir. Hepimiz her daim öğrenciyiz. Çok teşekkür ediyorum.


0 cevaplar

Cevapla

Yazıyla ilgili yorumlarınızı yazabilirsiniz.
Buraya yorumlarınızı yazabilirsiniz!

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir